Bánh Rây là món ăn vặt truyền thống của người dân Khmer. Nó có quy trình làm ra rất đặc biệt với hình thức bắt mắt. Trong bài viết sau đây, Foodnk sẽ cùng bạn tìm hiểu về những công đoạn chung nhất trong quy trình làm bánh Rây của người Khmer nhé!
Bánh Rây Khmer không chỉ là một món ăn chơi giản dị, mà còn là cả một nghệ thuật thủ công đòi hỏi sự khéo léo. Nó còn cần sự tỉ mỉ từ khâu chuẩn bị nguyên liệu cho đến kỹ thuật làm ra.
Quy trình làm bánh Rây
Chế biến bột bánh
Đây là bước quyết định độ mềm dẻo và hương thơm của vỏ bánh Rây. Theo đó, gạo nếp sau khi vo sạch sẽ được ngâm nước khoảng 4 – 6 tiếng. Khi gạo nếp mềm sẽ đem xay nhuyễn thành bột nước. Lá dứa sẽ được rửa sạch, cắt nhỏ, xay vắt lấy nước cốt màu xanh đậm. Người thợ có thể thay thế lá dứa bằng lá cẩm để tạo màu tím hoặc các nguyên liệu tạo màu tự nhiên khác.
Người thợ sẽ trộn nước cốt lá dứa vào bột nếp đã xay. Sau đó, hỗn hợp bột sẽ được cho vào túi vải để làm ráo nước (gọi là bòng bột). Khi bột đã ráo và kết thành khối mịn, người thợ sẽ rây bột qua một chiếc rổ dày hoặc lưới lọc. Lúc này sẽ thu được lớp bột nếp tơi xốp, mịn. Bột phải đủ độ ẩm, không quá khô để khi nướng có thể kết dính lại với nhau.
Sên nhân
Nhân bánh Rây mang vị ngọt thanh và béo ngậy đặc trưng. Người thợ sẽ cho đường thốt nốt (có thể là đường cát trắng) vào chảo cùng một chút nước, nấu cho tan chảy. Tiếp đến, người thợ sẽ cho dừa nạo sợi vào xào chung, thêm một chút muối để cân bằng vị.
Hỗn hợp nhân được sên đều tay trên lửa nhỏ cho đến khi đường ngấm sợi dừa. Khi hỗn hợp chuyển sang màu vàng nâu cánh gián, khô ráo và tỏa mùi thơm nức là đạt yêu cầu.
Rây bánh thành phẩm
Đây là công đoạn thú vị nhất, giải thích cho cái tên “bánh Rây” độc đáo của món ăn này. Người thợ dùng một chiếc chảo gang sâu lòng, đặt trên bếp than rực hồng nhưng giữ lửa ở mức vừa phải.
Người thợ lấy một phần bột nếp mịn, cho vào một chiếc rây nhỏ. Một tay cầm rây, tay kia gõ nhẹ vào cạnh rây, đưa đều tay theo vòng tròn lòng chảo. Lúc này, bột nếp rơi xuống gặp sức nóng của chảo sẽ tự động chín và kết dính lại với nhau tạo thành một lớp vỏ mỏng như tấm lưới ren tinh xảo. Quá trình này diễn ra chỉ trong vài giây.
Ngay khi vỏ bánh vừa chín tới, người thợ nhanh tay cho nhân dừa vào giữa hoặc một bên mép bánh. Cuối cùng, người thợ sẽ gấp đôi hoặc cuộn tròn bánh lại như chiếc cuốn chả giò. Người thợ sẽ ấn nhẹ các mép để bánh dính chặt rồi lật trở hai mặt cho bánh chín đều là xong.
Tạm kết
Quy trình làm bánh Rây của người dân Khmer không cầu kỳ về hình thức. Nó cũng không đắt đỏ về giá thành nhưng lại chứa đựng sự tinh tế trong ẩm thực. Đó là món quà quê níu chân du khách, là hương vị tuổi thơ gìn giữ nét đẹp văn hóa truyền thống qua bao thế hệ.
Thúy Duy
